In 50 jaar Universiteit Maastricht is zowel het onderwijs als de universiteit enorm veranderd. Er kwamen studies en gebouwen bij, en curricula veranderden met de tijd mee. Opleidingen die jaren geleden nog in de kinderschoenen stonden, zijn inmiddels volwassen geworden. Hetzelfde geldt voor de eerste lichting studenten die deze studies volgde. Om die veranderingen zichtbaar te maken, spreken we voor elke faculteit een alumnus uit de eerste lichting studenten én een student van nu. In deze editie zijn dat Henk Smid en Renske Dalm, student en alumnus Gezondheidswetenschappen aan de Faculty of Health, Medicine and Life Sciences.

Werken in het gezondheidsbeleid leek Henk wel wat toen hij in 1980 aan de studie Gezondheidswetenschappen aan de UM begon. Hij behoorde tot de eerste lichting studenten, en drukte later als directeur bij ZonMw een belangrijke stempel op het gezondheidsbeleid in Nederland. “Het mooie aan de studie Gezondheidswetenschappen is dat je leert hoe je impact hebt op het hele zorgsysteem en daarmee op álle patiënten.”

‍

Pionieren

“Pionieren is het eerste woord dat in me opkomt als ik terugdenk aan mijn studietijd”, blikt Henk terug. Hij behoorde tot de eerste lichting studenten Gezondheidswetenschappen en zag daar wel de voordelen van in. “Ik zat als student-lid in de onderwijscommissie van de studie en dacht dus over het studieprogramma mee. Ook voor docenten was het hun eerste ervaring. We kregen dan ook veel ruimte om terug te koppelen hoe de studie ons beviel en wat we wilden leren.”

‍

Impact maken

Henk koos voor de studie Gezondheidswetenschappen, omdat hij belangstelling had voor de gezondheidszorg, maar geen medische opleiding wilde volgen. “De UM was toen de enige universiteit in Nederland waar je gezondheidswetenschappen kon studeren, en ook de enige in Europa die de studie in deze vorm aanbood. Er was veel behoefte aan mensen in het gezondheidsbeleid en deze studie sloot daar goed op aan.”

Ook maatschappelijke drijfveren speelden mee bij Henks studiekeuze. “Als je in het gezondheidsbeleid werkt, kun je echt iets bijdragen. Je draait aan knoppen voor de gehele gezondheidszorg. Daarmee kun je impact maken voor de hele gemeenschap.”

‍

Mini-colleges

Daarnaast sprak het probleemgestuurd onderwijs Henk aan. “Colleges waren bij onze studie not done. We werkten in studiegroepen aan vraagstukken, die we vanuit verschillende disciplines bekeken.” Toch misten Henk en zijn medestudenten de colleges soms. “Met een groepje heb ik geregeld dat we mini-colleges konden krijgen. Op de universiteit werkten hoogleraren die prachtig konden vertellen over hun vakgebieden. Zij vonden het maar leuk dat we belangstelling toonden.”

Vrijwilligerswerk

Het studentenleven interesseerde Henk minder. Daarvoor had hij het te druk met vrijwilligerswerk voor de Dierenbescherming. “Ik voelde me bevoorrecht dat ik kon studeren in ons land, en wilde iets terugdoen voor de samenleving.”

Ook na zijn studie is Henk zich altijd blijven inzetten voor kwetsbaren, of dat nu mensen of dieren zijn. Zo zat hij jarenlang in de Raad van Toezicht voor de World of Animal Protection en is hij een tijd buddy geweest van een psychiatrische patiënt. In 2012 stond hij anoniem een nier af. “Ik dacht: ik heb twee nieren en ik ben gezond, terwijl andere mensen jaren op een wachtlijst staan voor een nieuwe nier. Waarom zou ik mijn nier dan niet aan iemand anders geven?”

‍

Mooiste baan van Nederland

In de laatste decennia voor zijn pensioen werkte Henk als algemeen directeur bij ZonMw, een organisatie op het gebied van onderzoek en vernieuwing in de gezondheidszorg. “ZonMw is betrokken bij alles waar vernieuwing in de zorg gaande is. Ik voerde dagelijks enthousiasmerende gesprekken over zorginnovatie en heb samengewerkt met mensen met de meest creatieve ideeën. Niet voor niets noem ik het ‘de mooiste baan van Nederland’. Bij Gezondheidswetenschappen heb ik geleerd om vanuit verschillende perspectieven naar gezondheidsvraagstukken te kijken. Dat deed ik in mijn werk elke dag opnieuw.”

Al op de middelbare school was Renske Dalm vastbesloten dat ze iets met psychologie wilde doen. Ze was gefascineerd door menselijk gedrag en emoties. Toen ze door ziekte tijdens de aanmeldperiode niet werd toegelaten bij de studie Psychologie, besloot ze Gezondheidswetenschappen te studeren aan de Universiteit Maastricht. Dat bleek een schot in de roos. “Achteraf wil ik misschien helemaal geen klinisch psycholoog meer worden. Met deze studie kan ik door de brede basis veel meer kanten op.”

‍

Brede basis

Na de uitloting voor de opleiding Psychologie koos Renske met volle overtuiging voor de studie Gezondheidswetenschappen. “Ik vond het fijn dat je bij deze studie een breder overzicht krijgt van alle facetten van gezondheid. Niet alleen de psychologische kant komt aan bod, maar ook bijvoorbeeld beleid en preventie. Die brede basis hielp me om rustig te ontdekken waar mijn interesses precies liggen.”

Biologie

In het eerste jaar moest Renske er wel even inkomen. “Ik had op de middelbare school geen biologie in mijn pakket. Vooral de vakken over cellen en cellichamen vond ik daardoor in het begin best moeilijk.” Toch kijkt ze er positief op terug. “Achteraf ben ik blij dat ik ook over biologie heb geleerd. Zo vond ik het verrassend interessant hoe je hersenen werken als je bepaalde taken uitvoert.” Vanaf het tweede jaar vond ze de studie nog leuker, zeker toen ze voor een specifieke richting kon kiezen. Renske koos voor de richting geestelijke gezondheidszorg.

‍

Rollenspellen

Een van Renskes favoriete vakken ging over kinder- en jeugdpathologie. “We leerden over psychosociale stoornissen die jongeren van jongs af aan kunnen hebben en hoe dat hun verdere leven beïnvloedt. Ik vond het mooi om te zien hoe je op jonge leeftijd al verschil kunt maken.”

Een ander studieonderdeel waar Renske met plezier op terugkijkt, zijn de rollenspellen. Studenten kregen vooraf een casus, bijvoorbeeld iemand met een depressie, en speelden vervolgens afwisselend de rol van psycholoog en patiënt. “Ik was best onzeker, want ik had zoiets nog nooit gedaan. Maar doordat je actief aan het gesprek deelneemt, leer je veel meer dan alleen uit een boek. Doordat we elkaar hielpen, voelde het veilig om te oefenen.”

Grote opleiding

De studie Gezondheidswetenschappen had zo’n 300 studenten toen Renske aan haar eerste jaar begon. “Je kent dus niet iedereen, maar ontmoet wel veel nieuwe mensen. Ik heb veel geleerd van medestudenten die dingen anders aanpakken dan ik of ergens anders over denken.” Al had ze in het begin niet door dat de studie zoveel studenten had, omdat ze vaak in kleine groepjes werkte aan projecten. “Pas toen we een WhatsApp-groep voor de studie kregen, zag ik met hoeveel mensen we eigenlijk waren. Zo grootschalig voelt het in de praktijk niet.”

‍

Klinisch psycholoog

Inmiddels heeft Renske de bachelor afgerond en is ze – niet geheel verrassend – in de psychologische richting verdergegaan; ze volgt de master Developmental Psychology. Of ze later klinisch psycholoog wil worden, zoals ze als jong meisje voor ogen had, weet ze nog niet zeker. “Het lijkt me best zwaar om dagelijks heftige verhalen te horen. Misschien past iets in de positieve psychologie of werken met kinderen beter bij me. Gelukkig kan ik met mijn bachelor en master nog meerdere kanten op.”
‍

Tekst: Romy Veul
Fotografie: Philip Driessen
Foto Henk Smid: Robert van Hall