Tag
9 juli 2026

Mieke Derickx was

conservator bij de UM

De UM en ik

Ter ere van het vijftigjarig jubileum van de UM vertellen mensen van binnen en buiten de universiteit wat de UM voor hen betekent. Wat maakt ze trots op de universiteit? Wat heeft de universiteit betekend voor hun carrière? Of voor de stad en de regio? Ze delen hun mooiste UM-ervaringen om samen herinneringen op te halen.

“Aan sommige kunstwerken moesten mensen wel even wennen.”

Mieke Derickx was bijna 25 jaar lang conservator van alle kunst aan de Universiteit Maastricht. Of het nu gaat om de kunstzinnige muurschildering bij het studentenservicecentrum of een fotogalerij, de kans is groot dat zij dit werk heeft geworven. Naast haar werk als conservator bleef ze altijd als onderzoeksassistent werken bij de medische faculteit. “Daar werkten we in de jaren ’80 nog met ponskaartjes. Je moest een dag wachten totdat je analyse klaar was”, herinnert ze zich nog. Vier jaar na haar pensioen blikt ze terug op haar jaren bij de UM.

Bio

Mieke Derickx

Mieke Derickx is de voormalige conservator van de Universiteit Maastricht. Ze vervulde deze rol vanaf 1996 en ging in 2022 met pensioen. In haar rol als conservator beheerde ze de kunstcollectie van de Universiteit Maastricht. Daarnaast werkte ze 42 jaar lang (van 1980 tot 2022) parttime als onderzoeksassistent bij de Faculty of Health, Medicine and Life Sciences. Bovendien is ze altijd actief gebleven als beeldend kunstenaar en kunstdocent.

Lees hieronder verder

42 jaar “blijven plakken”

Derickx was al vanaf het prille begin bij de universiteit betrokken. “Als student aan de kunstacademie kwam ik voor de beruchte feesten naar de UM”, lacht ze. Eenmaal afgestudeerd als kunstenaar vond ze een kantoorbaan bij de universiteit. “Ik was destijds blij met elke baan en kon bij de medische faculteit aan de slag gaan met diepte-interviews over een revalidatietraject.” Haar leidinggevende, hoogleraar Riet Drop, zei destijds: “Misschien blijf je wel twee jaar plakken.” Dat vond Derickx toen klinken als een eeuwigheid. “Maar het werd uiteindelijk 42 jaar”, concludeert ze lachend.

Terugkijkend op die periode herinnert Derickx zich nog maar al te goed dat zij en haar collega’s statistische analyses toen met ponskaartjes uitvoerden. “Die stopte je dan in een apparaat en de analyse rolde er pas na een dag uit.”

Overstap naar de kunst

Vanwege haar achtergrond als kunstenaar werd Derickx na een paar jaar gevraagd om lid te worden van de kunstcommissie bij de geneeskundefaculteit. “Die commissie zette zich met passie in voor de kunstcollectie aan faculteit”, legt ze uit. “We kochten kunst aan, organiseerden tentoonstellingen en publiceerden ook over kunst.” Toen Derickx overwoog om haar werk bij de UM in te ruilen voor een conservatorsfunctie elders, bood de UM haar een baan als UM-brede conservator aan. “Ik was daarmee de eerste die deze officiële functie kreeg.”

Derickx’ functie bestond in eerste instantie uit het in kaart brengen van alle kunst. Wat voor werk is het? Hangt het op de goede plek? Moet het gerestaureerd worden? “We zijn toen ook een website gestart, die nog steeds bestaat, zodat iedereen kan zien wat voor werk het is en waar het vandaan komt.” Daarnaast bestond Derickx’ werk uit kunst toegankelijk maken, bijvoorbeeld via exposities. Maar het allerleukste vond ze het om nieuwe werken te zoeken voor universiteitsgebouwen. “Dat deden we bijvoorbeeld bij verbouwingen. We stelden dan een groep mensen samen die meedacht om tot een passend kunstwerk te komen.”

Bloemen op de witte muur

Een van Derickx’ favoriete maar ook meest besproken kunstobjecten is de muurschildering met bloemen bij het Studenten Service Centrum. “Dat is de eerste openbare kunstopdracht van kunstenares Hadassah Emmerich. Zij had wilde plannen toen ik haar vroeg, en ikzelf ook.” Het kunstwerk riep dan ook nogal wat weerstand op. “Het lijkt wel een kraakpand!” of “Waarom huur je iemand in die schildert met druipers?”, klonk het soms van voorbijgangers. Derickx kan erom lachen. “Er is altijd wel iemand die iets lelijk vindt. Inmiddels zijn mensen juist trots op dit werk; kunst heeft soms gewoon een gewenningsperiode nodig.”

Fotografie: Joey Roberts

Bloemen op de witte muur

Eternal Blue

Ook het kunstwerk ‘Eternal Blue’ van Richard Vijgen is Derickx dierbaar. “Dat is een scherm in de vorm van een klok, dat hangt in de centrale hal van het bestuursgebouw op de Minderbroedersberg. Op het scherm lichten duizenden led-lampjes op om te laten zien hoeveel hackpogingen op de UM in de afgelopen 24 uur wereldwijd succesvol zijn tegengehouden. Dit kunstwerk is een herinnering aan de cyberhack bij de UM in 2019, en benadrukt dat cyberveiligheid continu onze aandacht verdient.”

Fotografie: Philip Driessen

Eternal Blue

“Klooien”

Hoewel Derickx de universiteit sinds de jaren ’80 veel heeft zien veranderen, zijn er in haar ogen ook dingen hetzelfde gebleven. “Op de lagere school leerde ik dat de universiteit een vrijplaats van gedachten, wetenschap en kunst is. Ik vind dat de UM dat nog steeds is en hoop ook dat de universiteit dat voor altijd blijft.”

Vier jaar geleden droeg Derickx het conservatorsstokje over aan Barbara Strating om van haar pensioen te genieten. De vrijgekomen tijd besteedt ze graag in haar atelier, waar ze zelf kunst maakt. “Ik ben daar weer veel aan het ‘klooien’ en zie dat klooien juist als iets waardevols. Eigenlijk komt in kunst alles samen wat ik altijd in mijn werk heb gedaan: openstaan voor meerdere en onverwachte perspectieven, met nieuwsgierigheid blijven kijken en ook altijd volhouden – zelfs als anderen niet meteen zien zitten waar je mee bezig bent.”

Tekst: Romy Veul
Portretfotografie: Joris Hilterman